DOLAR 13,8641
EURO 15,7194
ALTIN 804,299
BIST 2045,25
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 11°C
Yağışlı

Prof Esfender Korkmaz:  En çok korkutan dış borçlarda temerrüt riski

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay, bütçe görüşmelerinde “Kurda yaşanan hareketliliğin siyaset faizine bağlanamayacağını” söyledi. Bir …

A+
A-

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay, bütçe görüşmelerinde “Kurda yaşanan hareketliliğin siyaset faizine bağlanamayacağını” söyledi.

Bir… Kurda hareketlilik bazen üst bazen aşağı manasına gelir. Dört-beş ayda dolar kuru 8 liradan 14 liraya çıktıysa bu hareketlilik değil, TL krizidir.

İki… Ağustos 2021’de aylık ortalama olarak dolar kuru 8,4857 idi. MB Lideri çekirdek enflasyona nazaran faiz ayarlaması yapılacağını söyleyince kurlar artmaya başladı. MB’nin üç ay art geriye faiz indirimi sonrasında bugün dolar kuru 13,76 oldu. Dünyada en fazla paha kaybeden para oldu. İnanç krizi varken eksi faiz tasarruf-tüketim istikrarını bozar. Dolarizasyonu artırır.

Bu kaidelerde iktidarın tavrı insanı korkutuyor… Zira panik içinde siyaha beyaz demek, hem itimat buhranı yaratır. Hem de piyasada ve iktisadi ajanlarda işin farkında olmayan bir iktidar için ”TL krizini ekonomik buhrana sokabilir” beklentisi oluşur.

En çok korkutan da dış borçlarda temerrüt riskidir

Tüm bilgiler dış borçlarda temerrüt riskinin arttığını gösteriyor.

1.IMF Lideri gelişmekte olan birçok ülkenin dış borç krizi ile karşı karşıya olduğunu söyledi. Pandemi nedeni ile borç servisini askıya alma sürecinin de 2021 sonunda biteceğini açıkladı. Türkiye’de dış borç stokunun GSYH’ya oranı yüzde 62’8 dir. IMF’nin riskli ülke statüsüne giriyor.

2.ABD’de Wels Fargo Bankası 12 Mayıs 2021’de, dış borçlarda en riskli beş ülkenin; Arjantin, Şili, Endonezya, Venezuela ve Türkiye olduğunu açıkladı.

3.Yurt dışı tahvilleri süreç gören ülkeler içinde, iflas risk primi en yüksek olan tek ülke Türkiye’dir. Dünkü yazımda bunu risk haritasını vererek açıklamıştım. Türkiye’nin iflas risk primi 502,40, Brezilya’nın risk primi 235,80 ve Meksika’nın risk primi 118,66 ‘dır. Türkiye açık orta dış borçları çevirmekte yüzde 8 dolayında çok yüksek faiz vermek zorundadır. Yüksek faiz nedeni ile dış borçları çevirmekte zorlanacağız.

4.Özel kesimin döviz cinsinden 137 milyar dolar borcu var. Ağustos’tan bu yana kurlar dolar başına 5,28 TL arttı. Yani TL karşılığı 723 milyar TL arttı. Döviz borçlularının bir kısmı döviz geliri olmayan şirketlerdir. Bunların TL karları birebir oranda artmadı. Özel bölüm borçlarını ödemekte kasvet yaşayacak. Bu da bankalara ve dış borçlara yansıyacaktır.

5.Fitch, Türkiye’nin kredi notunu BB- (negatife) çevirdi. Neden olarak;

*MB erken nakdî gevşeme,

*Faiz indirimi,

*Güven erozyonuna bağladı.

Bu kaidelerde ‘Türkiye’nin notu spekülatif, yatırım yapılamaz ve daha da düşebilir’ demektir. Başka rating kuruluşları da Türkiye’yi tıpkı statüde tutuyor.

Bu koşullarda zati gelmeyen direkt yabancı yatırım sermayesi artık hiç gelmez. Dahası 2022’de ABD ve gelişmekte olan ülkeler enflasyonu önlemek için faiz oranlarını artıracak. Bu kurallarda daha inançlı limanlara gitmek için Türkiye’den yabancı sermaye çıkışı hızlanır. Döviz arzı daralır.

6.Ani şokları ve riskleri karşılayacak döviz rezervimiz yoktur. MB, Ekim ayı rezervleri 123,9 milyar dolardır. Buna karşılık evvelce belirlenmiş bir yıl içinde net çıkışlar-yükümlülükleri 147,1 milyar dolardır. Yani net rezervi eksi 23,2 milyar dolardır.

7.Üretim ithal girdide dışa bağımlı olduğu sürece dış açıklar devam eder. Tüzel ve demokratik altyapı bozuk olduğu, inanç buhranı yaşandığı için Türkiye’de ithal girdi yerine ikame yatırım yapılmıyor. Yani ithal girdi bağımlılığı devam edecektir.

Dahası Türkiye, tüketim malları ve ilaç ithal etmek zorundadır. Akis halde besin ve ilaç kıtlığı yaşarız.

Dış açıkları kapatmanın en iyi yolu direkt yabancı yatırım sermayesi girişidir. Üstte da belirttiğim üzere yabancı yatırım sermayesi de gelmiyor.

Bu bilgileri IMF ve rating kuruluşları gerçek okuyor. Dünya bizim değil, bu kuruluşların görüşüne nazaran hareket ediyor. Şayet iktidar göremiyorsa bu bir zayıflık, görüp inat ediyorsa her durumda dış borçlarda temerrüt riski artmaya devam edecektir.

Hoca’nın  8 Aralık tarihli “Ekonomik gidişat korkutuyor” başlıklı makalesinde alıntı

FÖŞ yazdı:  Fed bildirisi borç zelzelesinin camını araladı

Scope Ratings: TL’de paha kaybı para siyasetinde yeni bir ani aksiye dönüş mümkünlüğünü artırıyor

Maroon yazdı: ABD Doları Global Bir Rezerv Para Ünitesi


ETİKETLER: , , , ,
YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

ankara escort